პროგრამული უზრუნველყოფის განახლებული ვერსია შპს “საქაერონავიგაციის” მეტეოროლოგიურ სამსახურში

ქუთაისის დავით აღმაშენებლის სახელობის საერთაშორისო აეროპორტის და ბათუმის ალექსანდრე ქართველის სახელობის საერთაშორისო აეროპორტის მეტეოროლოგიურ ოფისებში, ფრანგული კომპანია COROBOR SYSTEMS-ის მიერ MESSIR AERO-ს პროგრამული უზრუნველყოფის განახლებული ვერსია დამონტაჟდა.

ბადრი ჯიჯელავა

სისტემა მთელი მსოფლიოს მასშტაბით, მეტეოროლოგიური ბანკებიდან  როგორც ფაქტიურ, ასევე პროგნოსტიკულ, საეროდრომო და სატრასო მეტეოროლოგიურ შეტყობინებებს იღებს. სისტემა ინგლისში არსებული მეტეოროლოგიური დანიშნულების სერვერიდან (SADIS-დან) იღებს NWP – ციფრულ პროგნოსტიკულ მოდელებს, რომელიც მნიშვნელოვანი ასპექტია საეროდრომო/სატრასო პროგნოსტიკული შეტყობინების შესადგენად.

ICAO-ს მესამე დანართის მოთხოვნების შესაბამისად, სისტემა ავტომატურ რეჟიმში ახდენს საეროდრომო პროგნოზების (TAF) შემოწმებას თბილისის, ქუთაისის, ბათუმის, მესტიის და სამომავლოდ ამბროლაურის აეროპორტებისთვის.

პროგრამული უზრუნველყოფის სისტემა საავიაციო ფიქსირებული სატელეკომუნიკაციო ქსელიდან ავტომატურ რეჟიმში იღებს საფრენოსნო გეგმებს და საფრენოსნო გეგმების საფუძველზე ქმნის წინასაფრენონსნო მეტეოოროლოგიურ ინფორმაციას – ე. წ. საფრენოსნო საქაღალდეს, გარდაქმნის მას რა PDF ფორმატში აგზავნის თბილისის, ქუთაისის და ბათუმის სინოპტიკოსებს წინასწარ განსაზღვრულ ელ-ფოსტაზე.

MESSIR AERO-ს პროგრამული უზრუნველყოფის აღნიშნული ფუნქციები აადვილებს პროგნოზების შედგენას, ამაღლებს პროგნოზების გამართლების მაჩვენებლებს, ავითარებს თვითკრიტიკას, აადვილებს ეკიპაჟის ოპერატიულ მომსახურებას და მინიმუმამდე დაჰყავს ადამიანური შეცდომის ფაქტორი. აღნიშნული სისტემის ოპერირება სამომავლოდ აამაღლებს ფრენების უსაფრთხოების საკითხებს.

აღსანიშნავია, რომ შპს „საქაერონავიგაციის“ მეტეოროლოგიურ სამსახურში დანერგილია ხარისხის მართვის სისტემა და  2017 წელს ჩატარებული აუდიტის საფუძველზე სამსახურს ISO 9001:2015 სერთიფიკატი გადაეცა. ხარისხის მართვის სისტემა გულისხმობს სამსახურის მიერ გაწეული მომსახურების პერმანენტულ კონტროლს, ამცირებს რისკებს და რაც მთავარია, ხელს უწყობს მომსახურების მუდმივ განვითარებას.

გარდა ამისა, მეტეოროლოგიური სამსახურის მუშაობას კიდევ უფრო ეფექტურს ხდის თბილისში, ქვიშიანას ნიშნულ 1100-ზე დამონტაჟებული მეტეოროლოგიური რადიოლოკატორი, რომელიც საქართველოს საშუალებას აძლევს მოსაზღვრე ქვეყნებთან გაცვალოს მონაცემები, რაც მნიშვნელოვნად ზრდის მეტეოროლოგიური მოვლენების შესახებ ინფორმირებულობის ხარისხს საფრენოსნო ინფორმაციის რაიონში (FIR).

ევროკონტროლს ახალი გენერალური დირექტორი ჰყავს

საჰაერო ნავიგაციის უსაფრთხოების ევროპული ორგანიზაციის (ევროკონტროლი) ახალი ხელმძღვანელი ირლანდიელი კანდიდატი ემონ ბრენანი გახდა. ის გენერალური დირექტორის საქმიანობას 2018 წლის 1 იანვრიდან დაიწყებს. ემონ ბრენანი ფრენკ ბრენერს შეცვლის, რომელიც ევროკონტროლის გენერალური დირექტორის  პოზიციაზე 2013 წლიდან 2017 წლის 31 დეკემბრამდეა არჩეული.

ევროკონტროლის გენერალური დირექტორის პოზიციაზე ბრენანის კანდიდატურა ირლანდიის მთავრობამ წარადგინა.  არჩევნები 2017 წლის 16 ივნისს გაიმართა, სადაც საქართველომ ამომრჩევლის რანგში პირველად მიიღო მონაწილეობა.

„ემონ ბრენანი წამყვანი ფიგურაა ევროპულ ავიაციაში. მისი გამოცდილება და საჰაერო მიმოსვლის მენეჯმენტის წინაშე მდგარი გამოწვევების სიღრმისეული ცონდა ფასდაუდებელი იქნება ევროკონტროლისთვის, რათა ორგანიზაციამ შეძლოს წევრი სახელმწიფოების საჭიროებებზე რეაგირება და მხარი დაუჭიროს ერთიანი ევროპული ცის სრულ იმპლემენტაციას პან-ევროპულ კონტექსტში.“ – აღნიშნა ევროკონტროლის მუდმივმოქმედი კომისიის პრეზიდენტმა და პოლონეთის საავიაციო ხელისუფლების გენერალურმა დირექტორმა პიოტრ სამსაონმა.

გენერალური დირექტორის არჩევნებში გამარჯვებულმა ბრენანმა მადლობა გადაუხადა ირლანდიის მთავრობას და ირლანდიის სამოქალაქო ავიაციის გენერალურ დირექტორს, მისი ნომინირებისთვის. მან, ასევე, მადლობა გადაუხადა ევროკონტროლის მუდმივმოქმედ კომისიას და დროებით საბჭოს, მის მიმართ გამოხატული ნდობისათვის.

გოჩა მეზვრიშვილი

„იმედი მაქვს, შევძლებ გამოვიყენო ჩემი გამოცდილება იმისათვის, რომ  მომდევნო 5 წლის განმავლობაში  ევროპის ავიაციის უსაფრთხო და პროგრესული განვითარება უზრუნველვყოთ.“ – განაცხადა ბრენანმა.

ბრენანი საქართველოში წინასაარჩევნო კამპანიის ფარგლებში იმყოფებოდა. შპს “საქაერონავიგაციაში” მან თავისი წინასაარჩევნო პრეზენტაცია გამართა, სადაც კომპანიის წარმომადგენლებს ევროპის სამოქალაქო ავიაციის განვითარებისა და ევროკონტროლის მომავალი საქმიანობის მისეული ხედვა და მიზნები გააცნო.

საქართველოს საჰაერო სივრცის დატვირთვა 15%-ით გაიზარდა

2017 წლის 4 თვის სტატისტიკური მონაცემების მიხედვით, საქართველოს საჰაერო სივრცეში ფრენების რაოდენობა 15%-ით არის გაზრდილი.

მიმდინარე წლის I კვარტალში, წინა წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, 15%-თ მოიმატა საქართველოს საჰაერო სივრცის გამოყენების რაოდენობამ. 4 თვის განმავლობაში შპს “საქაერონავიგაცია” 41 914 საჰაერო ხომალდს მოემსახურა, რაც 15%-ით მეტია გასულ წელთან შედარებით. გაიზარდა როგორც საქართველოს აეროპორტებში მომფრენი და გამფრენი, ასევე სატრანზიტო რეისების რაოდენობაც.

2017 წლის იანვარ-აპრილის განმავლობაში საქართველოს აეროპორტებში შესრულებულია 9 618 ინსტრუმენტალური ფრენა, რაც გასული წლის იმავე პერიოდის მაჩვენებელზე 2 544 ფრენით, ანუ 35%-ით მეტია.

2017 წლის იანვარ-აპრილის პერიოდში ასევე გაიზარდა ტრანზიტული რეისების რაოდენობაც და 31 426 ფრენა შეადგინა, რომელიც 2016 წლის იმავე პერიოდის მაჩვენებელზე 2 166 ფრენით, ანუ 7%-ით მეტია.

2017 წლის I კვარტალში საქართველოს საჰაერო სივრცეში ნაფრენი დისტანცია 12 989 259 კმ-ს შეადგენს, რაც 2016 წლის იმავე პერიოდის მაჩვენებელზე 574 953 კმ-ით მეტია.

“ბოლო წლებში მნიშვნელოვნად იზრდება უცხოური ავიაკომპანიების დაინტერესება საქართველოს საჰაერო სივრცით. ამას განაპირობებს საქაერონავიგაციის მიერ ოპტიმალურად დაგეგმილი მარშრუტები, უმაღლესი სტანდარტის სანავიგაციო ტექნოლოგიებით და უახლესი შუქ-ტექნიკით აღჭურვილი აეროპორტები და ევროპული დონის სერვისი, რომელსაც ჩვენ ავიაკომპანიებს ვთავაზობთ. ფრენების ზრდის ტენდენცია მნიშვნელოვანი გამოწვევების წინაშე გვაყენებს და ამიტომ, 2017 წელს კომპანიის პრიორიტეტად კვლავაც რჩება საერთაშორისო სტანდარტებთან შესაბამისი სისტემების დანერგვა, თანამშრომელთა კვალიფიკაციის დონის კიდევ უფრო ამაღლება და  ამ ტენდენციის შენარჩუნება.”, – აცხადებს შპს საქაერონავიგაციის გენერალური დირექტორი გოჩა მეზვრიშვილი.

შპს “საქაერონავიგაცია” საქართელოს საჰაერო სივრცეში ტრანზიტულ ხომალდებს 19 მარშრუტზე ემსახურება. ბოლო 4 წლის განმავლობაში დაემატა 6 ახალი საჰაერო მარშრუტი, რის შედეგადაც საქართველო სატრანზიტო კუთხით კიდევ უფრო მიმზიდველი გახდა ავიაკომპანიებისთვის.

 

იხილეთ ინფოგრაფიკა:

 

 

 

10 ყველაზე სწრაფი თვითმფრინავი მსოფლიოში

დღესდღეობით გადაადგილების უსწრაფესი და მოხერხებული საშუალება თვითმფრინავით მგზავრობაა. სხვა კონტინენტზე მოსახვედრად მას სულ რამდენიმე საათი სჭირდება, მაგრამ იყო დრო, როცა ხალხი გემებით გადაადგილდებოდა, რასაც ხშირ შემთხვევაში დღეები და ზოგჯერ, რამდენიმე კვირაც კი სჭირდებოდა. ჰაერზე მძიმე საფრენი აპარატების წარმატებულმა ფრენებმა საფუძველი ჩაუყარა ავიაციის სწრაფ განვითარებას. ამჟამად ავიაცია გამოიყენება სატრანსპორტო, სამგზავრო, საბრძოლო, სადაზვერვო და სხვა მიზნებისთვის. წარმოგიდენთ მსოფლიოში 10 ყველაზე სწრაფ თვითმფრინავს.

Lockheed SR-71 Blackbird

blackbird

SR-71 გახლდათ სტრატეგიული ზებგერითი მზვერავი. მის ძირითად ღირსებებს წარმოადგენს ფრენის სიმაღლის, სიჩქარის, აჩქარების და სწრაფამწეობის მახასიათებელთა სიდიდეები, რომლებიც მის მთავარ იარაღს წარმოადგენდნენ რაკეტებისგან თავის დაღწევის საქმეში. მისი მაქსიმალური სიჩქარე 3920კმ/სთ-ია (3.2 მახი).

Mikoyan MiG-25 Foxbat

134

უსწრაფესი გამანადგურებელი და სადაზვერვო თვითმფრინავი, რომლის მაქსიიმალური სიჩქარე 3920კმ/სთ (3.2 მახი) იყო.

Sukhoi Su-27 Flanker

123

Su-27 არის ორძრავიანი ზემანევრული გამანადგურებელი, რომელიც შეიქმნა საჰაერო ბატონობის და თავდაცვის მოსაპოვებლად ამერიკული ბომბდამშენებისგან. მისი მაქსიმალური სიჩქარე – 2879კმ/სთ (2.35 მახი).

 

General Dynamics F-111 Aardvark

1234

სიაში შემდეგია ამერიკული ტაქტიკური ბომბდამშენი F-111, რომელიც აღიარებულია როგორც ერთ-ერთი უსაფრთხო თვითმფრინავი ისტორიაში. F-111 საბრძოლო დატვირთვა 14290კგ შეადგენდა, ხოლო მაქსიმალური სიჩქარე 3063კმ/სთ-ს (2.5 მახი).

 

North American X-15

12345

X-15 აშშ–ს ექსპერიმენტული თვითმფრინავ – რაკეტოპლანია. 40 წლის განმავლობაში ერთადერთი პილოტირებული ჰიპერბგერითი საფრენი აპარატი, რომელმაც კოსმოსური ფრენები განახორციელა. მისი სიჩქარე 7200კმ/სთ-ია. Х-15 ძირითადი მისია გახლდათ ფრენის პირობების შესწავლა ჰიპერბგერითი სიჩქარეების დროს, შემოწმება/დაკვირვება ფრთოსანი აპარატების ატმოსფეროში შემოსვლისას და ახალი კონსტრუქტორული გადაწყვეტების შეფასება.

 

McDonnell Douglas F-15 Eagle

1245

F-15 ყველანაირ ამინდზე გათვლილი ტაქტიკური გამანადგურებელია. მისი მაქსიმალური სიჩქარე 3063კმ/სთ-ია. 100ზე მეტი საჰაერო ორთაბრძოლიდან, მას არცერთი არ წაუგია, ამიტომ F-15 ითვლება ერთ-ერთ ყველაზე წარმატებულ თანამედროვე გამანადგურებლად.

 

Mikoyan MiG-31 Foxhound

 123456543

MiG-31 დანიშნულება საჰაერო ძალების განადგურება გახლდათ. ის იყო უმაღლესი ზებგერითი გზაგადამჭრელი და ბომბდამშენი თვითმფრინავი. მისი მაქსიმალური სიჩქარე  3467კმ/სთ-ია ( 2.83 მახი).

 

XB-70 Valkyrie

1111

უნიკალური ექვსძრავიანი თვითმფრინავი, რომელსაც ერთბაშად 240000 კილოგრამის დაძვრა 3700კმ/სთ_ით შეეძლო.

 

Bell X-2 Starbuster

11111222

შეიქმნა ფრენის თავისებურებების შესასწავლად მაღალ სიჩქარეებზე.  მისი მაქსიმალური სიჩქარე იყო 3200კმ/სთ, რის შემდეგაც მალევე გამოვიდა მწყობრიდან, დიდი სიჩქარით შეეჯახა მიწას და განადგურდა.

 

Lockheed YF-12

wq

ისტორიაში შესულია როგორც ყველაზე დიდი გამანადგურებელი, რომლის სიჩქარე ყველაზე მაღალ სიმაღლეზე 4165კმ/სთ აღწევდა.

5 დიდი თვითმფრინავი, რომელიც ყველაზე ხშირად დაფრინავს მსოფლიოში

 

საერთაშორისო საჰაერო ტრანსპორტის ასოციაციის (IATA) სტატისტიკური მონაცემების მიხედვით, მსოფლიოში ყველაზე ხშირად შემდეგი ტიპის დიდტანიანი თვითმფრინავებით მგზავრობენ:

  1. Airbus A340

Airbus A340მეხუთე ადგილი Airbus A340-მა დაიკავა, წელიწადში 144,013  ფრენის რაოდენობით. ის გახლავთ დიდტანიანი,  კომერციული, სამგზავრო  ავიალაინერი, რომლის სტანდარტული მოდელი 375 მგზავრზეა გათვლილი.

  1. Boeing 747

Boeing 747

157,480 ფრენა განახორციელა Boeing 747, რომელიც გამოიყენება როგორც სამგზავროდ, ისე ტვირთის გადასაზიდად. Boeing 747 ასევე jumbo jet-ს უწოდებენ.  მისი ძირითადი მომხმარებლები არიან British Airways, Korean Air,  Lufthansa, China Airlines და სხვა.

  1. Boeing 767

Boeing 767

მესამე ადგილი ფრენების რაოდენობის მიხედვით Boeing 767-ს ერგო. ავიალაინერმა IATA-ს მონაცემებით, წლის განმავლობაში 435,865 ფრენა განახორციელა. 767-ის სხვადასხვა მოდელები 181-დან 375-მდე მგზავრს იტევს.

  1. Boeing 777

Boeing 777

Boeing 777 მსოფლიოში ყველაზე დიდი წყვილძრავიანი თვითმფრინავია. მისი სხვადასხვა მოდელები 314-დან 396-მდე მგზავრს იტევს. წლის განმავლობაში Boeing 777-მა 762, 699 ფრენა განახორციელა და ყველაზე ხშირად მფრენ თვითმფრინავებს შორის მეორე ადგილი დაიკავა.

1.Airbus A330

Airbus A330IATA წლიური სტატისტიკური მონაცემების მიხედვით, ყველაზე ხშირად მსოფლიოში Airbus A330 დაფრინავს. საპატიო პირველი ადგილი ავიალაინერმა წელიწადში 836,768 შესრულებული ფრენით დაიკავა.  A330-ს  335-მდე მგზავრის გადაყვანა და 70 ტონამდე ტვირთის გადაზიდვა შეუძლია. მისი ძირითადი მომხმარებლები არიან Turkish Airlines, Air China, China  Eastern Airlines, Cathay Pacific და სხვა.